Autor: Ewa Duszczyk

dr n. med.; Długoletni pracownik naukowo-dydaktyczny w Klinice Chorób Zakaźnych Wieku Dziecięcego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego Członek Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego Członek Polskiego Towarzystwa Epidemiologów i Lekarzy Chorób Członek założyciel i członek Zarządu Polskiego Towarzystwa Wakcynologii Współtwórca programów prozdrowotnych. Autorka licznych publikacji i doniesień zjazdowych dotyczących chorób zakaźnych i szczepień ochronnych prezentowanych na zjazdach krajowych oraz na ESPID i WSPID Współautorka podręczników: Wakcynologia, Choroby zakaźne i pasożytnicze, Pediatria, Interna Szczeklika, Pierwsze 2 lata życia dziecka – przewodnik dla rodziców, ABC chorób wieku dziecięcego Uczestniczka licznych konferencji i zjazdów naukowych polskich i zagranicznych w tym European Society for Paediatric Infectious Diseases ESPID oraz World Society for Pediatric Infectious Diseases WSPID Wykładowca na licznych konferencjach naukowych, naukowo-szkoleniowych dotyczących chorób zakaźnych i szczepień ochronnych oraz na warsztatach wakcynologicznych. Współpracuje z Głównym Inspektoratem Sanitarnym w akcji „Zaszczep w sobie chęć szczepienia”. Jest członkiem Komisji Epidemiologii GIS

Działy
Wyczyść
Brak elementów
Wydanie
Wyczyść
Brak elementów
Rodzaj treści
Wyczyść
Brak elementów
Sortowanie

Choroby wywołane przez wirusy opryszczki pospolitej

Wirusy opryszczki pospolitej należą do rodziny Herpesviridae liczącej ponad 100 gatunków. Osiem z nich odpowiada za objawowe zakażenia u ludzi (tabela 1). Herpesviridae zawierają podwójną nić DNA. 
Na podstawie budowy kapsydu, struktury genomu wyodrębniono trzy podrodziny: alfa, beta i gamma. Wirusy opryszczki pospolitej należą do podgrupy alfa. Zakażenia wywołane wirusami opryszczki pospolitej (HSV, Herpes simplex, Herpesvirus hominis) należą do najczęstszych zakażeń człowieka. W znacznej większości przypadków zakażenia HSV przebiegają bezobjawowo. Objawy kliniczne występują w ok. 10% przypadków. 

Czytaj więcej

Krztusiec – współczesne spojrzenie

Krztusiec jest ostrą chorobą zakaźną dróg oddechowych, często o ciężkim przebiegu. Największe ryzyko ciężkiego przebiegu choroby, hospitalizacji, powikłań i zgonu dotyczy niemowląt. Dzięki szczepieniom ochronnym zapadalność na krztusiec znacznie się zmniejszyła, ale od kilkunastu lat obserwuje się wzrost zachorowań u dzieci starszych, młodzieży i dorosłych. Uważa się, że wynika to najpewniej z wygasania odporności poszczepiennej, a także z powodu odmowy poddania się szczepieniu. Stanowi to zagrożenie dla nieuodpornionych noworodków i niemowląt, u których krztusiec jest zawsze zagrożeniem życia. 
Opracowanie szczepionek z bezkomórkowym komponentem krztuśca dla młodzieży i dorosłych zwiększa możliwości immunoprofilaktyki.

Czytaj więcej

Kleszczowe zapalenie mózgu – specyfika przebiegu u dzieci

Kleszczowe zapalenie mózgu (KZM) jest zakaźną chorobą ośrodkowego układu nerwowego wywołaną przez wirusy. Wektorem zakażenia są kleszcze. Można zachorować niezależnie od wieku, ale częściej chorują osoby dorosłe. Liczba zachorowań – zwłaszcza u dzieci – jest niedoszacowana. W artykule omówiono obraz kliniczny KZM u dzieci i dorosłych, leczenie i zasady skutecznej profilaktyki.

Czytaj więcej

Zapobieganie zakażeniom meningokokowym – co nowego?

Inwazyjna choroba meningokokowa (IChM) jest ciężką, zagrażającą życiu chorobą zakaźną, najczęściej spowodowaną przez serogrupy A, B, C, Y i W-135. W artykule przedstawiono epidemiologię zakażeń meningokokowych w Polsce i na świecie oraz omówiono zasady chemioprofilaktyki i immunoprofilaktyki z uwzględnieniem aktualnych zmian w charakterystykach (ChPL) dostępnych szczepionek.

Czytaj więcej

Grypa czy przeziębienie? Coroczne problemy dotyczące szczepień

W okresie jesienno-zimowym wzrasta liczba zakażeń wywołanych przez wirusy oddechowe. Zalicza się do nich wirusy grypy i paragrypy, adenowirusy, koronawirusy, rhinowirusy i enterowirusy. Najgroźniejsze są zakażenia wywołane przez wirusy grypy – grypa jest ostrą zakaźną chorobą układu oddechowego. Wirusy grypy typu A, B i C zaliczane są do Orthomyxoviridae. Najbardziej inwazyjny jest typ A. Wirusy grypy charakteryzują się dużą zmiennością antygenową – szczególnie typ A. Zmiany antygenowe dokonują się w obrębie antygenów powierzchniowych wirusa grypy – hemaglutyniny i neuraminidazy. Zmiana typu drift, czyli mutacji punktowej genu, prowadzi do zmiany sekwencji aminokwasów. Zmiana typu shift, nazywana skokiem antygenowym, jest dużo poważniejsza. Prowadzi do pojawienia się całkowicie nowego, niekrążącego dotychczas w populacji wirusa [1]. 

Czytaj więcej

Borelioza – dylematy diagnostyczne i terapeutyczne. Najczęściej zadawane pytania

Od kilkunastu lat choroby przenoszone przez kleszcze budzą duże zainteresowanie nie tylko lekarzy, ale i pacjentów. W Polsce kleszcze przenoszą boreliozę, kleszczowe zapalenie mózgu, ludzką anaplazmozę granulocytarną i babeszjozę. Często pediatrzy i lekarze rodzinni muszą stwierdzić, czy to borelioza – i zastosować odpowiednie leczenie. Mogą spotkać się z różnymi zaleceniami dotyczącymi diagnostyki 
i terapii, a także z naciskami ze strony rodziców domagających się wielokrotnych badań, powtórzenia kuracji lub wielomiesięcznego leczenia.

Czytaj więcej

Wirusowe zapalenie wątroby typu A – czy zasadne są szczepienia?

Wirus zapalenia wątroby typu A (HAV) został wyizolowany i zidentyfikowany w 1973 r., ale nazwy hepatitis A użyto po raz pierwszy już w 1942 r. HAV został zakwalifikowany jako Hepatovirus do rodziny Picornaviridae. Jest pozbawionym otoczki sferycznym wirusem o średnicy 27–28 nm, zawierającym jednoniciowy RNA i cztery polipeptydy VP1–VP4. Opisano różne warianty genotypowe HAV. Od ludzi chorych na WZW A
wyizolowano genotypy I, II, III. Pozostałe genotypy są patogenne dla małp i nie mają wpływu na sytuację epidemiologiczną zakażeń HAV. Źródłem zakażenia i rezerwuarem HAV w środowisku jest człowiek. 

Czytaj więcej

Zakażenia rotawirusowe – jak im zapobiegać?

Biegunka jest częstym problemem diagnostycznym i terapeutycznym w praktyce pediatry i lekarza rodzinnego. Najczęstszą przyczyną ostrych biegunek u dzieci i osób dorosłych są zakażenia wirusowe spowodowane przez rotawirusy, adenowirusy, caliciwirusy, astrowirusy, norowirusy. Szerzą się w środowisku pozaszpitalnym i szpitalnym. W Polsce i w innych krajach rotawirusy są najczęstszą przyczyną ostrych biegunek u dzieci. Z równą częstością występują w krajach rozwiniętych i rozwijających się.

Czytaj więcej

Odra – stara choroba, nowe problemy

Odra (Morbilli, measles, rubeola) jest ostrą chorobą zakaźną przebiegającą z gorączką, stanem zapalnym błon śluzowych i wysypką. Choroba przenosi się drogą kropelkową, a źródłem zakażenia jest chory. Zakaźność jest bardzo wysoka. Szacuje się, że jeden chory na odrę zakaża ok. 18 osób. Okres zakaźności trwa od pięciu dni przed wystąpieniem wysypki do trzech dni od jej wystąpienia. Większość zachorowań występuje u dzieci do 15. r.ż. Podatny na zakażenie jest jednak każdy człowiek, niezależnie od wieku, który nie przebył odry lub nie był dwukrotnie zaszczepiony. Nie chorują niemowlęta do 6. m.ż., chronione przez przeciwciała klasy IgG, o ile ich matki chorowały na odrę lub były szczepione.

Czytaj więcej

Krztusiec – jak rozpoznać, leczyć i zapobiegać

Krztusiec jest ostrą chorobą zakaźną wywołaną przez Bordetella pertussis. Charakteryzuje się nawracającymi napadami kaszlu oraz dusznością wdechową. Najciężej chorują niemowlęta i małe dzieci. Młodzież i dorośli chorują lżej, ale stanowią główne źródło zakażenia. W artykule omówiono obraz kliniczny krztuśca, epidemiologię oraz metody diagnostyczne. Powszechne szczepienia niemowląt przyczyniły się do poprawy sytuacji epidemiologicznej. 

Od kilkunastu lat obserwuje się jednak na świecie wzrost zachorowań na krztusiec u dzieci starszych, młodzieży i dorosłych. Wynika to prawdopodobnie z wygasania odporności poszczepiennej. Podstawowym sposobem profilaktyki są nadal szczepienia ochronne nie tylko małych dzieci, ale nastolatków i dorosłych.

Czytaj więcej