WHO – świadoma skutków i zagrożeń, jakie spowodowała w latach 1918–1919 pandemia wirusa grypy hiszpanki, powołała w 1947 r. Globalną Sieć Nadzoru nad Grypą; obecna jej nazwa to Global Influenza Surveillance and Response System – WHO GISRS.
Powołano 6 międzynarodowych centrów referencyjnych WHO Collaborating Centre for Reference and Reasearch on Influenza oraz na dziś 149 Krajowe Ośrodki ds. Grypy w świecie. W Polsce ośrodek zlokalizowany jest w Zakładzie Badania Wirusów Grypy w Narodowym Instytucie Zdrowia Publicznego Państwowy Zakład Higieny – Państwowy Instytut Badawczy w Warszawie [1]. Powołanie GISRS miało na celu wirusologiczny i epidemiologiczny monitoring wirusów oddechowych, ze szczególnym uwzględnieniem wirusa grypy, oraz wychwycenie nowego wariantu o cechach pandemicznych [1]. Należy również mieć świadomość, że nie tylko liczba zarejestrowanych w sezonie zachorowań i podejrzeń zachorowań na grypę jest ważna, ale sprawą ogromnej wagi jest analiza struktury zmienności szczepów wirusa grypy w aspekcie właściwego doboru składu szczepionki przeciwko grypie na następny sezon epidemiczny. Utworzenie w Kraju i koordynowanie Systemu Nadzoru nad Grypą SENTINEL i NON-SENTINEL, włączającego do współpracy 16 WSSE, oraz opracowanie elektronicznego systemu monitorowania danych dotyczących krążących wirusów grypy i wirusów grypopodobnych w całym kraju pozwoliło na szybkie przekazywanie informacji do WHO [2]. Wirus grypy ulega stałym mutacjom ze względu na występowanie również w świecie zwierząt [3].
Grypa nie jest chorobą patognomoniczną – objawy grypopodobne może wywołać ponad 200 wirusów, w tym wirusy parainfluenzy, wirusy RS, adenowirusy, rynowirusy, koronawirusy, wirusy Coxsackie, ludzki metapneumowirus, powodujące zachorowania w tym samym czasie co wirus grypy. Z tego powodu laboratoryjne potwierdzenie zakażenia wirusem grypy ma istotne znaczenie w kontroli zachorowań na grypę i stanowi ważny element oceny skuteczności szczepionek i leków przeciwwirusowych. Należy podkreślić, że obecnie, aby zdiagnozować wirusy oddechowe, najczęściej stosowane są różne odmiany metod biologii molekularnej.
W badaniach naukowych w przypadku wirusów oddechowych stosujemy namnażanie patogenu w różnych hodowlach tkankowych, a w przypadku grypy dodatkowo w 11-dniowych zarodkach kurzych (tab. 1).
Tab. 1. Podstawowe objawy kliniczne wirusów grypopodobnych oraz metody stosowane w diagnostyce [4]
|
Podstawowe objawy kliniczne i metody diagnostyczne w zakażeniach wirusami oddechowymi |
|||
|
Wirus |
Rodzina |
Podstawowe objawy kliniczne |
Metody diagnostyczne |
|
*Grypa typ A, B, C |
Orthomyxoviridae |
Nagłe pojawienie się gorączki, dreszcze, ból mięśni i głowy, zapalenie gardła, krtani, migdałków, katar, zapalenie spojówek, ogólne rozbicie |
|
|
*Parainfluenza typ 1, 2, 3, 4 |
Paramyxoviridae |
Gorączka, kaszel, chrypa (gł. typ 1, 2, 3), zapalenie oskrzeli i płuc (gł. typ 3), zapalenie górnych dróg oddechowych (gł. typ 4) |
|
Pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów
- 6 wydań czasopisma "Forum Pediatrii Praktycznej"
- Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
- Dodatkowe artykuły niepublikowane w formie papierowej
- ...i wiele więcej!
Dołącz do grona pediatrów - praktyków, którzy stale pogłębiają swoją wiedzę
Co dwa miesiące otrzymuj algorytmy diagnostyczne i aktualne wytyczne leczenia dzieci, tworzone przez doświadczonych lekarzy – praktyków.