Dołącz do czytelników
Brak wyników

Pediatria interdyscyplinarna , Otwarty dostęp

27 października 2020

NR 35 (Październik 2020)

Pomiar ciśnienia u dzieci

94

Pomiar ciśnienia tętniczego krwi wymaga zapewnienia właściwych warunków podczas pomiaru. Szczególną grupą pacjentów w tym względzie są dzieci, które z racji mniejszego obwodu ramienia i nadmiernej ruchliwości bardziej narażone są na niewłaściwy wynik pomiaru.

Wpraktyce pediatrycznej pomiar ciśnienia krwi (RR) u dziecka jest dość powszechną procedurą medyczną. Należy jednak mieć na uwadze, że większość rodziców, choć zna uniwersalne zasady pomiaru RR u dorosłych oraz interpretację wyników w tej grupie wiekowej, w przypadku noworodków, niemowląt i dzieci jest to nadal temat nieznany. 

POLECAMY

Wskazania do regularnego pomiaru ciśnienia krwi u dzieci

Wszystkie dzieci powyżej 3. r.ż. powinny mieć wykonany pomiar ciśnienia tętniczego krwi przynajmniej raz w roku. Wskazaniem do regularnych pomiarów są dzieci: 

  • z obciążonym wywiadem okołoporodowym (niska masa urodzeniowa, wcześniactwo), 
  • z odbytą hospitalizacją na oddziale intensywnej terapii w okresie okołoporodowym,
  • z wadami wrodzonymi,
  • z chorobami nowotworowymi, 
  • przyjmujące środki farmakologiczne mające wpływ na wartość RR, 
  • z chorobami układu moczowego – zwłaszcza z ZUM czy chorobami nerek.

Z racji tego, że większość przypadków nadciśnienia u dzieci ma charakter wtórny i związany najczęściej z chorobami nerek, to diagnostyką i leczeniem tej jednostki chorobowej powinien zajmować się nefrolog dziecięcy.

Właściwa wielkość mankietu

Pierwszym problemem, jaki może spotkać rodzica po zakupie ciśnieniomierza, jest dobór mankietu o odpowiedniej wielkości. W większości sprzedawanych aparatów do mierzenia ciśnienia dołączony jest mankiet standardowej wielkości – rozmiar M. Osoby z nadwagą mogą również bez problemu dokupić mankiet o większym obwodzie, jednak zakup mankietu dla dzieci w stacjonarnym sklepie medycznym lub aptece może być problematyczny. 

Tab. 1. Orientacyjna długość i szerokość mankietu w różnych grupach wieku


Tab. 2. Centyle ciśnienia skurczowego i rozkurczowego (mmHg) według wieku – chłopcy


Tab. 3. Centyle ciśnienia skurczowego i rozkurczowego (mmHg) według wieku – dziewczęta


Tab. 4. Kryteria diagnostyczne nadciśnienia u dzieci i młodzieży 


Aby uzyskać miarodajny wynik, należy dopasować wielkość mankietu do obwodu ramienia dziecka. Uniwersalna zasada mówi, że napompowany mankiet powinien obejmować dokładnie całe ramię dziecka (od 80 do 100% długości), a jego szerokość powinna odpowiadać przynajmniej 40% obwodu ramienia w połowie jego długości. Niewłaściwie dobrany mankiet może być źródłem błędnych wyników, choć dużo większy wpływ na wypaczenie wyniku ma użycie mankietu zbyt wąskiego. 
W tabeli przedstawiono orientacyjną długość i szerokość mankietu w różnych grupach wieku. Mimo wszystko wielkość mankietu powinna być dobierana indywidualnie. 

Przebieg pomiaru 

W przypadku dzieci podobnie jak w przypadku dorosłych zaleca się wykonanie pomiaru za pomocą ciśnieniomierza naramiennego. Zakładając mankiet dziecku na ramię, należy go dopasować w ten sposób, by zostawić w nim 1–2 palce „luzu”. Instruując rodzica, który będzie przeprowadzał regularne pomiary w domu, warto przypomnieć podstawowe zasady pomiaru: 

  • pomiar ciśnienia tętniczego krwi powinien być przeprowadzony w ciszy i spokoju, 
  • pomiar po aktywności dziecka, posiłku, karmieniu piersią, płaczu może być powodem zarejestrowania niemiarodajnych wyników, w takich sytuacjach należy odczekać, o ile to możliwe, 10–15 minut, 
  • ramię i przedramię dziecka należy uwolnić od ciasnych rękawów i zdjąć ewe...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań czasopisma "Forum Pediatrii Praktycznej"
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • Dodatkowe artykuły niepublikowane w formie papierowej
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy